کارشناسی ارشد مدیریت اجرایی، دانشگاه پیام نور البرز، کرج، ایران
چکیده
در عصر تحول دیجیتال و رقابتهای فزاینده جهانی، سازمانها برای حفظ مزیت رقابتی و دستیابی به تولید پایدار ناگزیر از بازنگری در شیوههای سنتی مدیریت زنجیره تأمین هستند. ظهور فناوریهای دیجیتال نظیر اینترنت اشیا، رایانش ابری، هوش مصنوعی و تحلیل کلاندادهها، زمینهساز شکلگیری مفهوم نوینی تحت عنوان مدیریت استراتژیک زنجیره تأمین دیجیتال شده است. این رویکرد، با تلفیق فناوری و استراتژی، به سازمانها امکان میدهد تا زنجیرههای تأمین خود را هوشمند، یکپارچه، شفاف و واکنشپذیر طراحی و مدیریت کنند. هدف این پژوهش، بررسی ابعاد مفهومی، کاربردی و راهبردی مدیریت استراتژیک زنجیره تأمین دیجیتال و تحلیل تأثیر آن بر عملکرد سازمانها و تولید پایدار است. با مرور نظاممند ادبیات و تحلیل مطالعات پیشین، اثرات پیادهسازی این رویکرد در زمینههایی همچون افزایش بهرهوری عملیاتی، کاهش هزینهها، بهبود رضایت مشتری، ارتقای تصمیمگیری و کاهش اثرات زیستمحیطی مورد بررسی قرار گرفته است. یافتهها نشان میدهد که دیجیتالیسازی زنجیره تأمین نهتنها موجب بهبود عملکرد سازمانی در سطح عملیاتی و استراتژیک میشود، بلکه نقش بسزایی در دستیابی به اهداف پایداری، ارتقای تابآوری زنجیره و همافزایی بینسازمانی ایفا میکند. همچنین، اگرچه در کشورهای درحال توسعه موانعی همچون ضعف زیرساخت، دانش فنی و سرمایهگذاری وجود دارد، اما فرصتهای بالقوه برای تحول دیجیتال زنجیرههای تأمین بسیار چشمگیر است. در مجموع، مدیریت استراتژیک زنجیره تأمین دیجیتال بهعنوان رویکردی جامع و آیندهنگر، سازمانها را در برابر تغییرات سریع محیطی توانمند میسازد و زمینهساز توسعه پایدار، رقابتپذیری بلندمدت و نوآوری در ساختار زنجیرههای تأمین میگردد.