موسسه مدیریت عصر پیشرفت نشریه تخصصی پژوهش های پیشرفت و تعالی 2717-3607 9 1 2026 04 21 The Role of Spiritual Needs in Theories of Human Motivation جایگاه نیازهای معنوی در نظریه‌های انگیزش انسانی 121 132 226816 FA سید محمود حاج اکبری پژوهشگر گروه پژوهشی نوآوری اجتماعی مهر پژوهان Journal Article 2025 06 01 Human motivation, a cornerstone of social sciences, is influenced by biological, psychological, and spiritual needs. This study explores the role of spiritual needs in human motivation theories, integrating Islamic perspectives with modern psychology. A theoretical and analytical review was conducted, drawing from 63 Islamic and psychological sources collected from databases like SID, Magiran, Google Scholar, and relevant books. Findings indicate that spiritual needs, rooted in human nature, are implicitly addressed in traditional theories such as Maslow’s hierarchy and Alderfer’s ERG model, while newer theories like Terror Management Theory and Piconus’s four-domain model explicitly incorporate them. Workplace spirituality enhances motivation, creativity, and organizational commitment, with spiritual intelligence serving as a key driver of intrinsic motivation. This study emphasizes the need to integrate spiritual needs into motivation theories to better understand human behavior. It recommends future research employ empirical approaches, such as longitudinal and mixed-methods studies, to examine the impact of spiritual needs across diverse populations and organizational contexts. انگیزش انسانی، به‌عنوان یکی از محورهای اصلی علوم اجتماعی، تحت تأثیر نیازهای زیستی، روان‌شناختی و معنوی قرار دارد. این پژوهش با هدف بررسی جایگاه نیازهای معنوی در نظریه‌های انگیزش انسانی و تلفیق دیدگاه‌های اسلامی با روان‌شناسی مدرن انجام شد. روش پژوهش، مرور نظری و تحلیلی منابع اسلامی و روان‌شناختی بود که از پایگاه‌های اطلاعاتی مانند SID، Magiran و Google Scholar و کتاب‌های مرتبط گردآوری شدند. مرور 63 مورد از منابع مذکور نشان داد که نیازهای معنوی، به‌عنوان بخشی از نیازهای فطری، در نظریه‌های سنتی مانند مازلو و آلدرفر به‌صورت ضمنی و در نظریه‌های جدیدتر مانند مدیریت ترور و مدل پیکنوس به‌صورت صریح‌تر مطرح شده‌اند. معنویت در محیط کار با افزایش انگیزه، خلاقیت و تعهد سازمانی رابطه مثبت دارد و هوش معنوی به‌عنوان عاملی کلیدی در تقویت انگیزه درونی شناخته می‌شود. این مطالعه بر ضرورت توجه به نیازهای معنوی در تدوین نظریه‌های انگیزش تأکید می‌کند و پیشنهاد می‌دهد که پژوهش‌های آینده با روش‌های تجربی، مانند مطالعات طولی و ترکیبی، تأثیر این نیازها را در رفتارهای انسانی بررسی کنند. https://www.jpishraft.com/article_226816_7da5ef79f261030250638167aa7e3cff.pdf